ruszyć


ruszyć
1. Ani rusz «o zupełnej niemożności działania, rozpoczęcia, kontynuowania czegoś; w żaden sposób, żadną miarą»: Do obu pań w godzinach pracy przychodzą lektorzy, bo panie nie znają angielskiego, bez którego w firmie żeglugowej ani rusz. Polityka 33/2000.
2. Nie móc ruszyć (ani) ręką, ani nogą «być bardzo zmęczonym, wyczerpanym, niezdolnym do najmniejszego wysiłku»: Słyszę piekielny łomot, przede mną rozkwita biel pękniętej przedniej szyby, słyszę wybuch poduszki powietrznej. I piekielny ból. Myślę, rozwaliłem go. Rozwaliłem. I czuję żal. Leżę i nie mogę ruszyć ani ręką, ani nogą. M. Bukowski, Wysłannik.
3. Ruszyć głową, rozumem, książk. konceptem «pomyśleć nad czymś, zastanowić się»: (...) na wszystko można znaleźć sposób, byle tylko głową ruszyć – rozważałem filozoficznie. R. Antoszewski, Kariera.
4. posp. Ruszyć tyłek, wulg. dupę «podnieść, ruszyć się z miejsca, zacząć coś robić»: Cała policja jest taka! Gdyby nie prasa, nikogo byście nie złapali. Ruszacie dupę tylko dlatego, że o tym piszemy. M. Saramonowicz, Lustra.
Co (i) rusz zob. raz 5.
Coś ruszyło z martwego punktu; ruszyć z martwego punktu zob. punkt 1.
Palcem nie ruszyć zob. palec 11.
Ruszać w Polskę zob. Polska 1.
Ruszyć coś z miejsca; coś ruszyło z miejsca zob. miejsce 14.
Ruszyć konceptem jak martwe cielę ogonem zob. cielę 4.
Ruszyć pełną, całą parą zob. I para 1.
Ruszyć swoją drogą zob. droga 19.
Ruszyć w kurs, w tango, w rejs zob. iść 9.
Sumienie kogoś ruszyło zob. sumienie 9.

Słownik frazeologiczny . 2013.

Look at other dictionaries:

  • ruszyć — I {{/stl 13}}{{stl 23}}ZOB. {{/stl 23}}{{stl 33}}ruszać I {{/stl 33}}{{stl 20}} {{/stl 20}} {{stl 20}} {{/stl 20}}ruszyć II {{/stl 13}}{{stl 23}}ZOB. {{/stl 23}}{{stl 33}}ruszać II{{/stl 33}}{{stl 23}}ZOB. {{/stl 23}}{{stl 33}}nie móc ruszyć… …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • ruszyć — → ruszać …   Słownik języka polskiego

  • ruszyć się — {{/stl 13}}{{stl 17}}ZOB. {{/stl 17}}{{stl 7}}ruszać się {{/stl 7}} …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • ruszyć sprawę z miejsca — {{/stl 13}}{{stl 7}} po dłuższej przerwie umożliwić dalszy bieg sprawy, dalszy jej rozwój : {{/stl 7}}{{stl 10}}Łapówka ruszyła sprawę z miejsca. {{/stl 10}} …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • ruszyć się — 1. Nie ma gdzie się ruszyć «jest bardzo ciasno, brakuje miejsca, przestrzeni»: Ja w sprawie papierzysków – potoczył ręką po biurku, na którym piętrzyły się biuletyny i gazety – przecie pan radca nie ma już gdzie się ruszyć. Można uprzątnąć? W.… …   Słownik frazeologiczny

  • ruszyć głową — Zacząć myśleć; zrobić użytek z inteligencji Eng. To use one s intelligence; to start to think …   Słownik Polskiego slangu

  • ruszyć mózgownicą — Zacząć myśleć; zrobić użytek z inteligencji Eng. To use one s intelligence; to start to think …   Słownik Polskiego slangu

  • ruszyć w cug — Iść na imprezę alkoholową, zwłaszcza trwającą kilka dni Eng. To go on a drinking spree, especially lasting several days …   Słownik Polskiego slangu

  • ruszać się – ruszyć się — {{/stl 13}}{{stl 20}} {{/stl 20}}{{stl 12}}1. {{/stl 12}}{{stl 7}} rozpoczynać drogę, jazdę, marsz itp.; wyruszać, wybierać się, ruszać, wychodzić : {{/stl 7}}{{stl 10}}Ruszyć się z miasta, z domu. Ruszać się często do centrum, do Warszawy.… …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • nie móc ruszyć ręką — {{/stl 13}}{{stl 7}} być bardzo osłabionym, zmęczonym : {{/stl 7}}{{stl 10}}Tak się napracował, że wieczorem ręką nie mógł ruszyć. {{/stl 10}} …   Langenscheidt Polski wyjaśnień